„Był zwyczajny, drewniany dom. Pachniał chlebem, pracą i modlitwą. Rozbrzmiewał dziecięcym śmiechem. Nikt nie przypuszczał, że właśnie pod tym dachem dojrzewa jedna z najpiękniejszych historii świętości XX wieku…”
Czy świętość jest zarezerwowana wyłącznie dla zakonników, misjonarzy czy wielkich kaznodziejów? Czy można zostać świętym, prowadząc zwyczajne życie – pracując na roli, wychowując dzieci, zmagając się z codziennymi troskami i obowiązkami?
Kościół odpowiada na to pytanie z niezwykłą mocą, wskazując na błogosławioną Rodzinę Ulmów z Markowej. Józef i Wiktoria wraz ze swoimi dziećmi nie dokonali wielkich rzeczy w oczach świata. Nie pozostawili po sobie uczonych traktatów ani spektakularnych dzieł. Pozostawili coś znacznie cenniejszego – świadectwo życia przeżytego Ewangelią do końca.
„Nikt nie ma większej miłości od tej, gdy ktoś życie swoje oddaje za przyjaciół swoich.”
(J 15,13)
Ich dom był miejscem modlitwy, wzajemnej miłości, uczciwej pracy i zaufania Bożej Opatrzzności. Kiedy przyszła chwila próby, nie zaparli się wartości, którymi żyli na co dzień. Wiedzieli, że przyjęcie pod swój dach prześladowanych Żydów może kosztować ich życie. Mimo to wybrali miłość silniejszą od lęku.
Dlatego wspomnienie liturgiczne błogosławionej Rodziny Ulmów nie jest jedynie przypomnieniem tragicznych wydarzeń z czasów II wojny światowej. Jest przede wszystkim zaproszeniem skierowanym do każdego z nas, abyśmy na nowo odkryli, że świętość rodzi się z wierności Bogu w małych, codziennych wyborach. To właśnie one przygotowują serce na wielkie próby, jeśli kiedyś nadejdą.
W świecie, który często promuje wygodę, egoizm i obojętność, Rodzina Ulmów przypomina, że prawdziwa wielkość człowieka mierzy się zdolnością do miłości. Ich życie jest dowodem, że Ewangelia nie jest piękną teorią, lecz drogą, którą można przejść do końca – aż po oddanie własnego życia za drugiego człowieka.
Niech ich przykład umacnia nasze rodziny, uczy odwagi w wyznawaniu wiary i przypomina, że każdy chrześcijański dom może stać się miejscem, w którym rodzi się świętość.
7 lipca – wspomnienie błogosławionej Rodziny Ulmów
Każdego roku 7 lipca Kościół katolicki obchodzi liturgiczne wspomnienie błogosławionej Rodziny Ulmów z Markowej – Józefa i Wiktorii oraz ich siedmiorga dzieci. Data ta nie jest przypadkowa. Upamiętnia dzień, w którym Józef i Wiktoria zawarli sakrament małżeństwa, rozpoczynając wspólną drogę życia, która po latach doprowadziła ich do chwały ołtarzy.
Kościół pragnie przez ten wybór przypominać, że świętość ma swój początek nie w nadzwyczajnych wydarzeniach, ale w codziennej wierności przysiędze małżeńskiej, modlitwie, wzajemnej miłości i odpowiedzialności za rodzinę.
Dom, w którym mieszkała Ewangelia
Rodzina Ulmów mieszkała w niewielkiej podkarpackiej wsi Markowa.
Józef był człowiekiem niezwykle pracowitym i wszechstronnym. Prowadził gospodarstwo rolne, zajmował się sadownictwem i pszczelarstwem, fotografował mieszkańców okolicy, interesował się nowoczesnymi metodami uprawy oraz angażował się w życie społeczne swojej miejscowości.
Wiktoria z ogromnym oddaniem prowadziła dom i wychowywała dzieci. Ich małżeństwo było oparte na wzajemnym szacunku, modlitwie i głębokiej wierze.
W domu Ulmów szczególne miejsce zajmowało Pismo Święte. Zachowany egzemplarz Ewangelii zawiera podkreśloną przypowieść o miłosiernym Samarytaninie oraz fragment przypominający o obowiązku niesienia pomocy bliźnim. Dla Józefa i Wiktorii nie były to jedynie piękne słowa – stały się programem ich życia.
Miłość silniejsza od strachu
Podczas niemieckiej okupacji Rodzina Ulmów zdecydowała się ukrywać osiem osób pochodzenia żydowskiego.
Doskonale zdawali sobie sprawę, że za taką pomoc okupant wymierzał natychmiastową karę śmierci – nie tylko osobom pomagającym, ale często również całym rodzinom.
Mimo to nie zamknęli drzwi swojego domu.
24 marca 1944 roku niemieccy żandarmi odkryli kryjówkę.
Najpierw zamordowano ukrywanych Żydów. Następnie rozstrzelano Józefa i Wiktorię, będącą w zaawansowanej ciąży. Chwilę później życie straciło także ich sześcioro dzieci: Stanisława, Barbara, Władysław, Franciszek, Antoni i Maria. Świadkowie tamtych wydarzeń przekazywali, że podczas egzekucji rozpoczął się poród siódmego dziecka, które również poniosło śmierć wraz z matką.
Oddali wszystko, ponieważ wcześniej nauczyli się każdego dnia oddawać Bogu swoje serca.
Pierwsza beatyfikacja całej rodziny
10 września 2023 roku Kościół dokonał czegoś wyjątkowego.
W Markowej ogłoszono błogosławionymi całą Rodzinę Ulmów – rodziców oraz wszystkie ich dzieci, również dziecko nienarodzone.
Była to pierwsza w historii Kościoła beatyfikacja całej rodziny, obejmująca także dziecko pozostające jeszcze pod sercem matki.
To wydarzenie stało się mocnym przypomnieniem o świętości życia ludzkiego od chwili poczęcia oraz o powołaniu rodziny do wzajemnej miłości i świętości.
Świętość jest możliwa
Historia Ulmów burzy przekonanie, że świętość jest zarezerwowana dla nielicznych.
Nie byli duchownymi ani osobami konsekrowanymi.
Byli małżonkami.
Byli rodzicami.
Byli ludźmi ciężkiej pracy.
Przeżywali codzienne troski i radości.
To właśnie w tej zwyczajności dojrzewała ich heroiczna miłość.
Świętość nie zaczęła się 24 marca 1944 roku.
Zaczęła się znacznie wcześniej – w dniu ich ślubu, podczas wspólnej modlitwy, przy rodzinnym stole, w przebaczeniu, w uczciwej pracy i w codziennym wyborze Boga.
Patronowie naszych czasów
Dzisiaj błogosławiona Rodzina Ulmów staje się szczególnymi patronami małżeństw i rodzin.
Przypomina, że:
• miłość zawsze wymaga odwagi;
• każde ludzkie życie jest świętym darem Boga;
• chrześcijańska rodzina może przemieniać świat, zaczynając od własnego domu;
• Ewangelię najpierw czyta się sercem, a później pisze własnym życiem.
Patrząc na Ulmów, odkrywamy, że największym cudem nie była ich męczeńska śmierć.
Największym cudem było ich codzienne życie przeżywane z Bogiem.
To ono przygotowało ich na chwilę największej próby.
Modlitwa
Błogosławiona Rodzino Ulmów,
wypraszajcie naszym rodzinom jedność, zgodę i wzajemną miłość.
Uczcie małżonków wierności złożonej przysiędze, rodziców odpowiedzialności za dar życia, a dzieci wzrastania w wierze, dobroci i szacunku wobec drugiego człowieka.
Pomóżcie nam odważnie wybierać dobro, nawet wtedy, gdy wymaga ono ofiary.
Wypraszajcie nam serca otwarte na potrzebujących, abyśmy – podobnie jak Wy – potrafili dostrzegać w każdym człowieku oblicze Chrystusa.
Niech nasze domy staną się prawdziwymi Kościołami domowymi, w których każdego dnia królują wiara, nadzieja i miłość.
Błogosławiona Rodzino Ulmów – módlcie się za nami! Amen.
Źródła
- Kongregacja Spraw Kanonizacyjnych, dekret o męczeństwie Rodziny Ulmów.
- Muzeum Polaków Ratujących Żydów im. Rodziny Ulmów w Markowej.
- Archidiecezja Przemyska – materiały dotyczące beatyfikacji i kultu bł. Rodziny Ulmów.
- Konferencja Episkopatu Polski – materiały liturgiczne i historyczne.
- „Markowa. Historia, która zwyciężyła śmierć” – opracowania historyczne dotyczące Rodziny Ulmów.